Xocalı torpağında ucaldılan Xocalı Soyqırımı Memorial Kompleksinin açılışı Azərbaycan tarixində dərin siyasi və mənəvi məna daşıyan hadisə kimi yadda qaldı.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev açılış mərasimində çıxış edərək həm tarixi həqiqətləri bir daha xatırlatdı, həm də ədalətin bərpa olunmasının rəmzi kimi bu hadisənin əhəmiyyətini vurğuladı. Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, iki il əvvəl məhz onun iştirakı ilə təməli qoyulan bu kompleks artıq Xocalı torpağında gerçəkləşmiş bir həqiqətdir. Bu fakt özü-özlüyündə Azərbaycan dövlətinin siyasi iradəsinin, tarixi yaddaşa sədaqətinin və gələcəyə inamının göstəricisidir. 1992-ci ilin fevralında baş vermiş Xocalı soyqırımı XX əsrin ən qanlı faciələrindən biri kimi tarixə düşmüşdür. Bir gecənin içində 600-dən çox günahsız mülki şəxs, o cümlədən qadınlar və uşaqlar xüsusi qəddarlıqla qətlə yetirilmişdir. Prezident İlham Əliyev çıxışında bu cinayətin birbaşa Ermənistan dövləti tərəfindən törədildiyini və məsuliyyətin məhz həmin dövlətə aid olduğunu açıq şəkildə ifadə etdi. Azərbaycan xalqı üçün Xocalı faciəsi təkcə bir şəhərin yox, bütöv bir millətin faciəsidir. Bu hadisənin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində illərlə ardıcıl və sistemli iş aparılmışdır. Bu kontekstdə Heydər Əliyev Fondunun fəaliyyəti xüsusi vurğulandı. Fondun təşəbbüsü ilə başladılan "Xocalıya ədalət!" beynəlxalq kampaniyası mühüm rol oynamışdır. Kampaniyanın həyata keçirilməsində Fondun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın fəaliyyəti xüsusi qeyd edildi. Son 20 il ərzində dünyanın müxtəlif ölkələrində keçirilən konfranslar, təqdimatlar və nəşrlər nəticəsində Xocalı həqiqətləri beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılmışdır. Bu gün 20-yə yaxın ölkənin Xocalı soyqırımını rəsmən tanıması məhz bu ardıcıl diplomatik və ictimai fəaliyyətin nəticəsidir. Prezident İlham Əliyev çıxışında xüsusi olaraq vurğuladı ki, beynəlxalq təşkilatların biganəliyinə baxmayaraq, Azərbaycan ədalət uğrunda mübarizəsini dayandırmamışdır. 2020-ci ildə baş vermiş Vətən Müharibəsi bu mübarizənin dönüş nöqtəsi oldu. Cəmi 44 gün ərzində Azərbaycan Ordusu düşməni məğlub edərək onu kapitulyasiyaya məcbur etdi. Bu qələbə təkcə hərbi uğur deyildi. Bu, 30 il davam edən ədalətsizliyə verilmiş cavab idi. Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, Azərbaycan heç vaxt işğalla barışmamış, danışıqlar nəticə vermədiyi təqdirdə ərazi bütövlüyünü hərbi yolla bərpa edəcəyini açıq şəkildə bəyan etmişdi. 2023-cü ildə həyata keçirilmiş antiterror əməliyyatı isə dövlət suverenliyinin tam bərpasını təmin etdi. Qanunsuz separatçı rejim ləğv edildi, müharibə cinayətkarları məsuliyyətə cəlb olundu. Prezident İlham Əliyevin ifadə etdiyi kimi, ədalət məhz bu şəkildə təmin olundu Azərbaycan öz gücü ilə. Memorial Kompleksin məhz Xocalıda açılması rəmzi xarakter daşıyır. Prezident bildirdi ki, bu layihə əvvəllər Bakıda reallaşdırıla bilərdi, lakin onun daxili inamı bu abidənin məhz Xocalı torpağında ucaldılacağını deyirdi. Bu inam özünü doğrultdu. Bu gün Memorial Kompleks yalnız keçmişin faciəsini xatırladan abidə deyil. O, həm də Azərbaycan xalqının əyilməz ruhunun, dövlətin gücünün və ədalətin təntənəsinin rəmzidir. Prezident İlham Əliyev çıxışında vurğuladı ki, Azərbaycan 1992-ci ilin zəif və parçalanmış dövləti deyil. Bu gün ölkə güclü iqtisadiyyata, müasir və peşəkar orduya malikdir. İşğal dövründə edilən təzyiqlər, təhdidlər və "reallıqla barışmaq" çağırışları Azərbaycanı yolundan döndərə bilmədi. Əksinə, hər gün atılan addımlar Qələbəni yaxınlaşdırdı. Güclü iqtisadi baza formalaşdırıldı, beynəlxalq müstəvidə mövqe möhkəmləndirildi, strateji tərəfdaşlıqlar quruldu. Nəticədə Azərbaycan həm hərbi, həm siyasi, həm də hüquqi müstəvidə üstünlük qazandı. Prezident İlham Əliyevin çıxışında diqqət çəkən məqamlardan biri də Azərbaycanın müharibə zamanı mülki əhaliyə qarşı əməliyyatlar aparmaması ilə bağlı idi. O vurğuladı ki, Azərbaycan Ordusu müharibəni beynəlxalq humanitar hüquq çərçivəsində aparmışdır. Bu, xalqın mənəvi üstünlüyünü bir daha nümayiş etdirdi. Memorialın açılışında iştirak edən Xocalı sakinlərinin İradəsi və səbrinə də xüsusi diqqət yetirildi. Uzun illər didərgin həyatı yaşayan insanlar dövlətə, ədalətə və orduya inamlarını itirmədilər. Bu inam nəticədə qələbəyə aparan əsas amillərdən biri oldu. Bu gün Xocalı torpağında ucalan Memorial Kompleks keçmişin ağrısını yaşatmaqla yanaşı, gələcəyə mesaj verir: Azərbaycan öz tarixini unutmur, ədaləti qoruyur və hər zaman güclü olmağa davam edəcək. Beləliklə, Xocalı Soyqırımı Memorialının açılışı təkcə bir abidənin istifadəyə verilməsi deyil, 30 illik mübarizənin, əyilməz iradənin və bərpa olunmuş ədalətin rəmzidir.
Şahin Seyidzadə
Milli Məclisin Deputatı
Xəbərin müəllifi: Mirzə Mirzəli